De Zon schijnt, jullie hebben allen betere dingen te doen. Toch schrijf ik dit. Een mens moet iets doen. There has to be an end to bullshit. An end to fakeness. En dus gaan we door. This is how it is. Tijd nu om te bepalen wat het zou moeten zijn.

30. Sin City (Robert Rodriguez, Frank Miller & Quentin Tarantino, 2005)
Miller’s universum is oversized en zeker uit balans. De macho-mythe wordt bevestigd, en tegelijkertijd doorprikt. Er is het Dark Romantic Thing, de Loner die het opneemt tegen alles dat hem bedreigt. Er is veel al dan niet misplaatste Trots. Visueel zeer indrukwekkend, en de figuurzaag wordt in ere hersteld als folterinstrument. Alles is symboliek. De vrouw als Nobele Hoer, als Godin. De man als slachtoffer van zichzelf. Hij denkt dat hij een keuze maakt, maar eigenlijk laat hij zich willoos meeslepen. Tot de veer breekt, en er een duivels poppendansje losbarst. Chucky, niet Schanulleke.

29. 4 Months, 3 Weeks and 2 Days (Cristian Mungiu, 2007)
Het leven zoals het is : abortus. Ik zou bij god niet weten hoe ik hierover een grapje zou kunnen maken. Zit propvol scènes vol wanhoop en verschrikking. Over macht ook. Misbruik. Dat laatste mag men zeer letterlijk nemen. Als toeschouwer blijft men buitenstaander, men wordt niet toegelaten tot het gevoelsleven van de personages. That seems to be the point. Onderhuids en in your face. En er is : de Foetus. Een hoogst ondraaglijk moment. Een moment dat eeuwig schijnt te duren. Men wil wegkijken, maar dat lukt niet. De nachtmerrie wordt dan echt. Tastbaar. Echte horror is niet : goochelen met kettingzagen. Echte horror is : de pijn die we voelen wanneer we midscheeps geraakt worden.

28. Rushmore (Wes Anderson, 1998)
Sommigen hebben moeite met de ietwat bizarre humor van Wes Anderson. Wanneer hij op zijn best is, zoals hier, dan bereikt hij dat zeldzame evenwicht tussen Licht en Donker. Dat snijpunt. Men lacht, en men vraagt zich af waarom. Dit zijn geen winners of losers.   Men heeft een hoek af, maar men probeert toch om zijn plaats in het leven te vinden. Is dat niet wat we allen doen ? Af en toe vertoont men beschamend gedrag. Dat is het nadeel van geen machine te zijn. Vermoedelijk het enige nadeel. Al de rest is dolle pret. Wat kan men anders doen dan grijnzen om de absurditeit van deze mallemolen? One has to stay on the Light Side. Treurnis is een gemakkelijkheidsoplossing. Een excuus.

27. Kill Bill: Vol.2 (Quentin Tarantino, 2004)
“There are consequences to breaking the heart of a killer”, en ook “Your side always was a bit lonely”. En nog een stuk of 10 andere lijnen. Zijn warmste  film, en dus zijn beste. Er wordt natuurlijk nog wat afgemoord, maar de sfeer is downbeat. De adrenaline is sporadisch. De uitbarstingen zijn bijzaak. David Carradine is niets minder dan hypnotisch. Uma Thurman belichaamt de Kwetsbare Meedogenloosheid. Wanneer ze je strak aankijkt, wil je onder de dichtstbijzijnde steen kruipen. One does not mess with her. En er is die laatste scène. In alle waardigheid wordt er liefde getoond. “I may have overreacted”. Yes you have, mate, yes you have. Vijf stappen, en dan sterf je. What a way to go!

26. United 93 (Paul Greengrass, 2006)
De realistische uitzondering die de regel bevestigt. Het grote verschil met andere “echte” films is het uitgangspunt : er wordt nooit geprobeerd om te “begrijpen”. Men toont simpelweg de verwarring. Het langzame besef dat er iets verschrikkelijks aan de gang is. De moed van sommigen. De wanhoop van velen. De ondergang van allen. Wat doet men tegen blinde haat ? Tegen de totale afwijzing ? Helemaal niks. Men zou kunnen proberen om mensen te overtuigen. Om hen nuance bij te brengen. Om hen de schoonheid van wederzijds respect te leren. Maar dat helpt niet. Er is : the beast inside. En bij sommigen is dat voorhistorisch sterk. En even dom.

25. The Lord Of The Rings: The Two Towers (Peter Jackson, 2002)
De eerste Jackson uit de lijst. Deze heeft een hoog ’Spartacus’ -gehalte, een meesterschap dat het best tot uiting komt in de massascènes. De bestorming van Helms Deep door Sauron’s leger is fenomenaal in beeld gebracht. Men voelt de kracht van Het Kwaad. En er is natuurlijk : Gollum. Dat verscheurde, verpletterde wezen. Slachtoffer van The One Ring. Zou waarschijnlijk niet toegelaten worden in een psychiatrische instelling wegens te gek. Lost beyond belief. Gollum is de donkere spiegel die ons allen voorgehouden wordt : what happens when we sell our soul. Een ziel is niet te koop. Hoogstens af en toe te huur.

Gollum

24. La Double Vie de Véronique (Krzysztof Kieslowski, 1991)
Twee Irène Jacobs voor de prijs van één. Wat kan een mens nog meer wensen ? Dit gaat over verbondenheid, over lotsbestemming. Synchronicity. Toeval. Twee vrouwen, in verschillende landen, kennen elkaar niet, en gedragen zich quasi-identiek. Allebei hebben ze het vreemde besef dat ze niet alleen zijn. De kracht van fragiele intuïtie. Wat de ene doet, heeft gevolgen voor de andere. Het loopt fataal af voor de Dame die naar de sterren reikt. Maar daardoor ontdekt de andere Dame dat er sterren zijn. En wordt zij gered. Sterren zijn : fataal en levensreddend. Which one it will be, depends on who you are. Who you can be.

23. Little Odessa (James Gray, 1994)
Gitzwarte misdaadfilm. Als je illusies over de menselijke natuur niet aan gruzelementen liggen na het bekijken van deze prent, dan leef je waarschijnlijk op een andere planeet. Maybe you’re a star  then. Hier wordt zeer diep ingegaan op het rechtzetten van eerder gemaakte fouten. Men kan geen keuzes maken, wanneer men nog slachtoffer is van vroeger gemaakte keuzes. Men gooit niet achteloos genomen beslissingen uit het mentale frame. Men kan alleen : corrigeren. En hopen dat je ooit vergiffenis wordt geschonken. “Geschonken”, inderdaad. It’s a gift to be forgiven. Het mooiste geschenk dat er bestaat.

22. The Sixth Sense (M.Night Shyamalan, 1999)
Heeft geen introductie  nodig. Na de recente rampen van Shyamalan, zoals The Village en Lady In The Water, is het makkelijk om te vergeten hoe goed hij ooit was. Ik ken mensen die dit niet kunnen smaken. Die reeds zeer snel begrepen hoe de vork aan de steel zat. Maybe I’m slow. Had voortdurend een zeer onheilspellend gevoel. I felt lost. En in films heb ik niks liever. Zeer graag ben ik volstrekt ondersteboven van  wat ik zie. Mijn rusteloze geest loslaten, en mij simpelweg laten meeslepen. It’s a safe thing to do with movies. Jezelf loslaten is als diarree krijgen zonder dat er een toilet in de buurt is. Zeer onsmakelijk, en vervelend voor anderen. I do not carry any toilet paper.

21. Miller’s Crossing (Joel Coen, 1991)
Nooit smeekte een leugenaar mooier om zijn leven dan in deze film. De eerste keer werkt het. De tweede keer niet. “Look into your heart”, blijft hij schreeuwen. “What heart?” Blam. Wie liegt, moet creatief zijn. Nooit tweemaal dezelfde leugen opdissen aan dezelfde persoon. Dat is erom vragen. Fijne boodschap ook : wie liegt, sterft. Was het in het “echte” leven ook maar zo. It would be so much easier. Weten wanneer je iets kan delen, of niet. Mensen komen niet met stopborden. Dat is spijtig. Vooral als je naïef bent. Als het je eigenlijk niet zoveel kan schelen wie goed is en wie niet. Je bent goed tot het tegendeel bewezen is. De goede mens is het eerste axioma. Otherwise it’s the blow and the brains.